Bariery, potrzeby i możliwości wsparcia
W Polsce żyje około sześć milionów osób z różnym stopniem ubytku słuchu. Choć wiele z nich funkcjonuje samodzielnie, codziennie napotykają bariery, które często nie są widoczne na pierwszy rzut oka — szczególnie te społeczne i komunikacyjne. Niesłyszenie nie oznacza braku inteligencji ani chęci uczestnictwa w życiu społecznym. Oznacza brak dostępu do informacji.
Dostępność to nie „udogodnienie” — to równe szanse. Czasem wystarczy kilka drobnych zmian, żeby ktoś mógł działać samodzielnie.
Kto to jest osoba niesłysząca lub słabosłysząca?
Osoby niesłyszące najczęściej posługują się Polskim Językiem Migowym (PJM) — mają własną kulturę, tożsamość i sposób postrzegania świata. Część z nich nie zna języka polskiego w wersji pisanej, bo gramatyka PJM jest inna niż polszczyzny fonicznej.
Osoby słabosłyszące często korzystają z aparatów słuchowych lub implantów. Choć dźwięki docierają w ograniczonym zakresie, mogą pojawiać się trudności ze zrozumieniem mowy — zwłaszcza w hałasie, przez telefon lub gdy ktoś mówi szybko i niewyraźnie.
Największe wyzwania i bariery
- W urzędzie, przychodni czy sklepie — brak tłumacza PJM, nieczytelne komunikaty, trudność z czytaniem z ust.
- Brak dostępności informacji — spoty, komunikaty miejskie i wydarzenia publiczne często nie mają napisów ani tłumaczenia migowego.
- Izolacja społeczna — brak swobodnej komunikacji prowadzi do samotności, wykluczenia i braku niezależności.
- Dyskryminacja i stereotypy — osoby niesłyszące bywają traktowane jako „mniej kompetentne” lub „trudne w kontakcie”.
Jak możemy realnie pomóc jako społeczeństwo?
- Mówić wolno i wyraźnie, nie krzyczeć — osoby słabosłyszące często czytają z ust.
- Zapisywać najważniejsze informacje — kartka, długopis lub telefon z notatkami potrafią uratować sytuację.
- Szanujmy tempo komunikacji — czasem potrzeba kilku chwil więcej, ale to nic nie kosztuje.
Jak Fundacja IKHAKIMA wspiera osoby z ubytkiem słuchu?
W naszym programie prowadzimy edukację i testowanie nowoczesnych narzędzi wspierających osoby niesłyszące i słabosłyszące.
- Live Transcribe (Google) — automatyczne zapisywanie mowy w czasie rzeczywistym.
- AVA, Speechy, Otter.ai — transkrypcja rozmów na tekst.
- Asystenci głosowi z napisami — np. Google Assistant z wizualnym potwierdzeniem poleceń.
Chcemy, by każda osoba mogła bezpiecznie i swobodnie załatwić sprawy, porozumieć się z innymi, a nawet „rozmawiać” z aplikacją — bez stresu i bez poczucia wstydu.
Jeśli znasz osobę niesłyszącą — poświęć chwilę, by poznać jej sposób komunikacji. Udostępnij dalej — wiedza to pierwszy krok do zmiany.
Skontaktuj się z nami
Napisz lub zadzwoń — odpowiemy możliwie szybko.
Jeśli wolisz kontakt pisemny — napisz. To często najwygodniejsza forma.
Napisz, w czym potrzebujesz wsparcia (np. napisy/transkrypcja, ustawienia telefonu, dostępność).