Dlaczego to ważne

Polskie społeczeństwo szybko się starzeje. Coraz więcej osób żyje dłużej, ale jednocześnie coraz więcej doświadcza ograniczeń zdrowotnych, samotności lub wykluczenia cyfrowego.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego liczba osób w wieku 60+ w Polsce przekracza już 9 milionów i w kolejnych dekadach będzie dalej rosła. Oznacza to ogromne wyzwanie dla systemu opieki zdrowotnej i społecznej.

Co robimy najprościej: uczymy praktycznie telefonu i internetu, budujemy nawyki bezpieczeństwa, konfigurujemy SOS i pokazujemy rozwiązania dostępnościowe — spokojnie, bez pośpiechu i w tempie człowieka.

„Więzienie we własnym domu”

Wiele osób starszych oraz osób z niepełnosprawnościami żyje dziś w sytuacji, którą można określić jako „więzienie we własnym domu”. Nie dlatego, że ktoś ich zamknął — ale dlatego, że choroba, bariery architektoniczne, brak transportu lub brak wsparcia sprawiają, że zwykłe wyjście z mieszkania staje się ogromnym wyzwaniem.

Część z tych osób mieszka w placówkach opiekuńczych, jednak bardzo wiele pozostaje w swoich mieszkaniach — często samotnie. Niektóre osoby nie mają już bliskich, którzy mogliby pomóc. Inni mają rodzinę, ale mieszka ona daleko lub sama zmaga się z codziennymi obowiązkami.

Skutek? Ograniczony dostęp do technologii, trudność w obsłudze telefonu/komputera i internetu, brak wiedzy o narzędziach, które ułatwiają codzienność, oraz większe ryzyko oszustw (telefonicznych i internetowych).

Technologie, które mogą realnie pomagać

Często nie potrzeba skomplikowanych systemów. Wystarczą proste narzędzia dobrze dobrane do osoby, jej potrzeb i możliwości.

Asystenci głosowi

• zadzwonić do bliskich
• sprawdzić pogodę lub wiadomości
• ustawić przypomnienie o lekach
• włączyć światło lub telewizor
• poprosić o pomoc

Dla wielu osób to pierwszy krok do odzyskania samodzielności cyfrowej.

Technologie dostępności

• odczytywanie tekstu osobom słabowidzącym
• rozpoznawanie przedmiotów i otoczenia
• zamiana mowy na tekst dla osób niesłyszących
• wsparcie komunikacji i obsługi urządzeń w trybach ułatwień

Technologia może wyrównywać szanse — pod warunkiem, że ktoś pokaże ją w praktyce.

Sztuczna inteligencja w codziennym życiu

• przypomnienia o lekach i wizytach
• pomoc w wyszukiwaniu informacji
• wsparcie w korzystaniu z internetu
• pomoc w sprawach urzędowych i dokumentach
• analiza danych z urządzeń medycznych

Roboty społeczne

• proste rozmowy i aktywizacja
• przypomnienia o codziennych czynnościach
• zachęta do ruchu i ćwiczeń pamięci
• zmniejszanie poczucia samotności

Technologie bezpieczeństwa

• przyciski alarmowe SOS
• czujniki ruchu i systemy wykrywania upadków
• zdalny monitoring zdrowia
• urządzenia przypominające o lekach

Mobilność i dostępność

Jednym z największych problemów wielu seniorów oraz osób z niepełnosprawnościami jest poruszanie się poza domem. Brakuje m.in. dostępnych rozwiązań transportowych i sprzętu mobilnościowego. To sprawia, że wiele osób zostaje w domu, a kontakt ze światem ogranicza się do minimum.

W takich sytuacjach technologia może stać się ogromnym wsparciem — pod warunkiem, że ktoś pokaże, jak z niej korzystać.

Co robimy

Wizyty w placówkach opieki długoterminowej

Uczymy, jak korzystać z technologii bez stresu i we własnym tempie. Odwiedzamy placówki opieki długoterminowej, w których przebywają osoby starsze oraz z niepełnosprawnościami. Prowadzimy zajęcia i konsultacje, podczas których pokazujemy, jak korzystać z internetu, asystentów głosowych, aplikacji wspierających oraz narzędzi AI.

Na każdych zajęciach mamy stały punkt: Bezpieczeństwo w sieci — oszustwa, linki, SMS-y, hasła i prosta checklista „co robić, gdy…”.

Podczas wizyt pokazujemy i konfigurujemy m.in.:

• asystentów głosowych oraz praktyczne wykorzystanie narzędzi AI i czatu
• aplikacje wspierające i dostępnościowe (np. rozpoznawanie tekstu lub obrazu)
• internet i podstawy bezpieczeństwa cyfrowego
• telefony oraz komputery
• rozwiązania dotykowe „na palec” oraz proste oznaczenia urządzeń
• mówiące urządzenia medyczne (np. ciśnieniomierze, glukometry, zegarki)
• przyciski bezpieczeństwa / SOS
• ustawienia zwiększające bezpieczeństwo użytkownika
• dobór prostych sprzętów wspierających (np. lupy i pomoce optyczne)
• kreatywne mini-warsztaty technologiczne (np. z wykorzystaniem długopisów 3D)

Czego używamy na zajęciach (praktycznie)

• „Państwo Błękitkowie” i „oswajacze” — żeby przełamać lęk i zacząć bez stresu
• kule plazmowe, długopisy 3D, karty do gry XXL — aktywizacja i ćwiczenia w przyjemnej formie
• słuchawki retro / telefon w stylu stacjonarnym — dla osób, którym ciężko oswoić się z modelami niestacjonarnymi
• lupy i pomoce optyczne
• mówiące urządzenia medyczne: glukometry, ciśnieniomierze, zegarki
• telefony dla seniorów z SOS, opaski SOS i przyciski SOS
• Google Nest (Asystent Google) i Amazon Echo (Alexa) — dla osób mówiących w obsługiwanym języku
• VR — jako bezpieczna aktywizacja i motywacja („wow-efekt”, który pomaga się otworzyć)
• aplikacje dla osób niewidomych/słabowidzących oraz niesłyszących/słabosłyszących (napisy, transkrypcja, rozpoznawanie)
• myszki dotykowe „na palec” i proste sterowanie różnymi urządzeniami (komputer, telefon, TV)

Małe historie — duże zmiany

• Pan Mieczysław korzysta z asystenta głosowego oraz ChatGPT do prostych spraw dnia codziennego.
• Pani Asia korzysta z Be My Eyes oraz wsparcia asystenta w codziennych sytuacjach.
• Pan Tadeusz oswoił asystenta głosowego i używa go do podstawowych czynności.
• Pani Ania zrobiła pierwszego „kwiatka” długopisem 3D — i wróciła motywacja do uczenia się.
• Pan Ryszard Może bez wychodzenia z domu korzystać z urzędów,dzięki założonemu profilowi zaufanemu.
• Kilkoro seniorów ma już opaski SOS — więcej spokoju dla nich i dla bliskich.

IKHAKIMA w terenie

Nasze działania odbywają się:

• w bibliotekach
• w domach pomocy społecznej
• w placówkach opieki długoterminowej
• w organizacjach wspierających osoby w trudnej sytuacji
• w domach osób, które nie mogą samodzielnie opuszczać mieszkania

Pokazujemy technologię w sposób spokojny, prosty i dostosowany do możliwości uczestników. Bez pośpiechu. Bez skomplikowanego języka.

Dlaczego to robimy

Wierzymy, że technologia powinna służyć ludziom, a nie być kolejną barierą.

Dobrze wdrożone rozwiązania technologiczne mogą:

• przywracać ludziom samodzielność
• zmniejszać poczucie samotności
• poprawiać bezpieczeństwo
• wspierać opiekunów i rodziny
• odciążać system opieki społecznej i zdrowotnej

Technologia nie zastąpi człowieka. Ale może być ogromnym wsparciem w codziennym życiu. Dlatego naszym celem jest oswajanie technologii i pokazywanie jej w sposób prosty, praktyczny i dostępny dla każdego.

Zaproszenie do współpracy

Nasze działania nie są laboratoryjnym projektem prowadzonym w oderwaniu od rzeczywistości. Działamy tam, gdzie naprawdę żyją ludzie – w bibliotekach, domach pomocy społecznej, placówkach opieki oraz w mieszkaniach osób samotnych.

To właśnie tam technologia spotyka się z codziennym życiem. Dzięki temu możemy obserwować, jak różne rozwiązania sprawdzają się w praktyce – wśród seniorów, osób z niepełnosprawnościami oraz ich opiekunów.

Wierzymy, że technologia powinna służyć ludziom. Razem możemy realnie oswoić technologię, przywracać ludziom sprawczość, wzmacniać samodzielność i dawać im większą szansę na bezpieczne, godne oraz bardziej niezależne życie. Dobrze wdrożone rozwiązania nie są dodatkiem, lecz realnym wsparciem dla rodzin, opiekunów i systemu opieki. Jeśli podzielasz tę wizję, skontaktuj się z nami. 💙